قوه قضاییه در یک نگاه

لینک دانلود و خرید پایین توضیحات

فرمت فایل word  و قابل ویرایش و پرینت

تعداد صفحات: 10

قوه قضاییه در یک نگاه

مطالعه ی مقررات مربوط به قوه ی قضائیه درقانون اساسی

اجرای عدالت یکی از آرمان ها و آرزوهای دیرین جامعه ی بشری است . منظور از اجرای عدالت ، یعنی حل اختلافات و منازعات افراد با یکدیگر یا افراد با دولت بر طبق قوانین مصوب . این وظیفه ی خطیر برعهده ی قوه ی قضائیه گذاشته شده است که قوه ای مستقل و پشتیبان حقوق فردی و اجتماعی و مسئول تحقق بخسیدن به عدالت و عهده دار و ظایف زیر است :

مبحث اول : وظایف قوه ی قضائیه

به موجب اصل یکصد وپنجاه وششم وظایف قوه قضائیه عبارت است از :

 رسیدگی وصدور حکم درموردتظلمات ، تعدیات ، شکایات ، حل وفصل دعاوی ورفع خصومات واخذتصمیم واقدام لازم درآن قسمت از امور حسبیه ، که قانون معین می کند . این وظیفه عمدتاً برعهده ی تشکیلاتی از دستگاه قضاء است که به نام « دادگستری » خوانده می شود. وشامل دوتشکیلات عمده « دادسرا یا پارکه » و و « محاکم یا دادگاه ها » می شد. اصل یکصدوپنجاه ونهم مقرر می دارد : « مرجع رسمی تظلمات وشکایات ، دادگستری است.» تشکیل دادگاه ها و تعیین صلاحیت آن ها منوط به حکم قانون است ، بنابراین وظیفه ی اصدارحکم برعهده ی محاکم می باشد.

 احیای حقوق عامه و گسترش عدل آزادی های مشروع :

نظارت برحسن اجرای قوانین : تنها اجرای قوانین هدف عمده ی دستگاه ها نمی باشدبلکه باید علاوه برآن حسن جرای قوانین نیز تأمین گردد. نظارت برحسن اجرای قوانین در محاکم برعهده ی دیوان عالی کشور است ونظارت برحسن اجرای قوانین درادارات برعهده ی سازمان بازرسی کل کشور است. ( اصل یکصدوشصت ویک ویکصدوهفتادوچهارم قانون اساسی )

کشف جرم وتعقیب مجازات و تعزیر مجرمین و اجرای حدود و مقررات مدون جزائی اسلام. وظیفه ی مزبور را عمدتاً تشکیلاتی به نام « دادسرا » برعهده دارند .

اقدام مناسب برای پیشگیری از وقوع جرم واصلاح مجرمین .دستگاه قضاء نباید منتظر بنشیند تا جرمی به وقوع بپیوندد وسپس وظیفه ی او شروع شود ومجرم یا مجرمین را تعقیب ودستگیر کند وبه مجازات قانونی برساند. بلکه عمده وظیفه ی این قوه آن است که تمهیدات مناسب برای پیشگیری از وقوع جرم را به کار بندد.

مبحث دوم :سازمان وتشکیلات قوه قضائیه

بند 1 : رئیس قوه قضائیه 

حضرت آیت ا... هاشمی شاهرودی   ریاست قوه قضائیه

در رأس سازمان و تشکیلات این قوه شخصی به عنوان «رئیس قوه قضائیه» قرار دارد که عالی ترین مقام این قوه است . که اینک نحوه ی انتصاب وشرایط و وظایفش را درزیر مطالعه می کنیم :

نحوه ی تعیین رئیس قوه قضائیه

ازجمله وظایف و اختیارات مقام رهبری عزل ونصب و قبول استعفای رئیس قوه ی قضائیه است ( بند 6 اصل یکصدودهم قانون اساسی ) که به موجب اصل یکصدوپنجاه وهفتم قانون اساسی برای مدت پنج سال و به منظور انجام دادن مسئولیت های قوه ی قضائیه درکلیه ی امورقضائی واداری و اجرایی تعیین می شود.

شرایط ریاست قوه قضائیه

فردی که به عنوان ریاست این قوه تعیین می شود وعالی ترین مقام قوه ی قضائیه تلقی می گردد،براساس اصل یکصدوپنجاه وهفتم قانون اساسی ، باید واجد شرایط ذیل باشد

مجتهد عادل باشد

آگاه به امورقضائی باشد

مدیرومدبر باشد

وظایف رئیس قوه قضائیه

به موجب اصل یکصدوپنجاهوهشتم قانون اساسی ، وظایف رئیس قوه قضائیه به شرح زیر است :

ایجاد تشکیلات لازم دردادگستری به تناسب مسئولیت های اصل یکصدوپنجاه وششم.

تهیه ی لوایح قضائی مناسب با جمهوری اسلامی

استخدام قضات عادل وشایسته و عزل ونصب آن ها و تغییر محل مأموریت و تعیین مشاغل وترفیع آنان و مانند این ها از اموراداری ، طبق قانون . وبه موجب اصل یکصدوشصت وچهارم محل خدمت یا سمت قاضی را بدون رضای او نمی توان تغییر داد ، مگر به اقتضای مصلحت جامعه با تصمیم رئیس قوه قضائیه پس از مشورت با رئیس دیوان عالی کشور و دادستان کل .

نصب رئیس دیوان عالی کشور و دادستان کل ، با مشورت قضات دیوان عالی کشور برای مدت پنج سال . ( اصل یکصد وشصت قانون اساسی )

پیشنهاد وزیر دادگستری به رئیس جمهور ( اصل یکصد وشصت قانون اساسی )

تعیین ضوابط برای تشکیل دیوان عالی کشور ( اصل  یکصد وشصت و یکم قانون اساسی)

دیوان عدالت اداری زیر نظر رئیس قوقضائیه می باشد. ( اصل یکصد و هفتاد وسوم  قانون اساسی )

سازمان بازرسی کل کشور زیرنظر رئیس قوه قضائیه است. ( اصل یکصد وهفتاد و چهارم قانون اساسی)